Smaller Default Larger

O emocjach słów kilka

Szkolenie z programu "Moje Emocje" Katowice 23-24.09; Wrocław 25-26.09

Edukacja to system, który ma pomóc rozwinąć dzieciom ich naturalne zdolności i umożliwić im poradzenie sobie w świecie. Współcześnie odchodzi się od hierarchizacji w procesie edukacji na rzecz partnerstwa i wzajemnego szacunku, psychologia wychowania wskazuje na demokratyczny styl wychowania, który polega na wspólnym planowaniu i dyskutowaniu reguł współżycia w środowisku szkolnym. W tym modelu podkreśla się indywidualność i niepowtarzalność każdej jednostki, dbając w tym samym stopniu o relacje międzyludzkie jak i efekty współpracy. Ważne, aby nauczyciele towarzyszyli uczniom zdolnym w odkrywaniu pasji, aby zachęcali do samodzielnego i twórczego myślenia, wskazywali kierunki rozwoju i miejsca, gdzie dziecko może swoje szczególne talenty rozwijać. W wielkim skrócie można powiedzieć, że zadaniem jakie stawia się nauczycielom jest zwykle rozwój kompetencji uczniów, rozwój ten ma polegać na przekazywaniu im wiedzy, nauczeniu ich nowych umiejętności, wytrenowaniu nawyków/zachowań  (niezbędnych do rozwiązywania problemów życiowych i lepszego radzenia sobie w otaczającej rzeczywistości).

 

Według jednego z najbardziej znanych na świecie ekspertów do spraw edukacji, Kena Robinsona, szkoły źle szykują dzieci na to, co nieznane. A obszar niepewności jest bardzo duży: po ukończeniu szkoły dzieci będą korzystać z nabytej wiedzy przez około pół wieku, a nikt nie wie jak będzie wyglądał świat za 50 lat. Problem polega jednak na tym, że współczesna za bardzo skupia się na kształtowaniu zdolności intelektualnych, a te nie wystarczą do poradzenia sobie w dzisiejszym nieprzewidywalnym i wciąż zmieniającym się świecie. Szkoła powinna uczyć zatem kreatywności i samodzielnego myślenia aby poradzić sobie z wyzwaniami, których nie jesteśmy w stanie przewidzieć.

„Sukces życiowy co najwyżej w dwudziestu procentach zależy od IQ. W takim razie pozostaje jeszcze osiemdziesiąt procent innych oddziaływań - grupa czynników nazywana inteligencją emocjonalną” (Daniel Goleman). Inteligencja emocjonalna obejmuje potrzeby emocjonalne, popędy, a także system wartości jednostki, który kieruje jej zewnętrznym zachowaniem. Decyduje ona o umiejętnościach przystosowania się do otoczenia, udanych relacjach międzyludzkich i sukcesach zawodowych. Nic więc dziwnego, że termin ten coraz częściej wymieniany jest jako element prawidłowego rozwoju dziecka. Termin inteligencja emocjonalna wprowadzili psychologowie, Peter Salovay i John Mayer, a spopularyzował go Daniel Goleman – wykładowca Uniwersytetu Harvarda w USA. Dziś nikt już nie ma wątpliwości, że umiejętne radzenie sobie z emocjami, swoimi i innych, działanie zgodne z przyjętymi normami, nawiązywanie prawidłowych relacji czy empatia to cechy niezbędne, by być spełnionym zawodowo i prywatnie dorosłym. 

Kształtowanie umiejętności emocjonalnych dzieci zaczyna się właściwie już w kołysce. Niemowlęta, które otrzymują od dorosłych ze swego otoczenia dużą porcję aprobaty i zachęty, nabierają pewności, że uda im się stawić czoło wyzwaniom życiowym. Dla odmiany dzieci z domów, w których panuje chłód uczuciowy, a sami rodzice podchodzą do każdego problemu, spodziewając się porażki, będą prawdopodobnie iść przez życie, nie spodziewając się ani zachęty, ani zainteresowania ze strony rówieśników i dorosłych, np. nauczycieli. Sukces ma swoje źródło w emocjach. Istnieją dowody na to, że sukces w szkole zależy w dużym stopniu od cech emocjonalnych ukształtowanych u dziecka w okresie przedszkolnym.

Co mogą w takim razie zrobić nauczyciele i rodzice, aby rozwijać inteligencję emocjonalną u dzieci? Najpierw najważniejsza prawda – aby uczyć dzieci radzenia sobie z emocjami, samemu trzeba posiadać te umiejętności. Osoby, które potrafią nazywać swoje stany emocjonalne, łatwiej je kontrolują, a także rozumieją uczucia innych ludzi. Rodzice i nauczyciele, którzy skupiają się jedynie na intelektualnych osiągnięciach dzieci, w świetle najnowszej wiedzy popełniają duży błąd wychowawczy. 

/Anna Cieślik/

 

Nasi Partnerzy